Blogtours: een sprinkhanenplaag

#blogtours Het fenomeen bestaat al langer, ik zie het nu pas van dichtbij: 3 blogs die ik min of meer  volg, bespreken eenzelfde boek. De geloofwaardigheid van die besprekingen is natuurlijk nihil - na de gedomesticeerde journalist is dit de gedomesticeerde blogger. En dus is het heel amusant om zien hoe, de ene al krampachtiger dan de andere, zich uitslooft om de pr-dienst van de uitgeverij ter wille te zijn. Je leest dus nergens 'dit boek is een veredelde google-search rond het trefwoord schrijven, chaotisch en in stukjes en brokjes opgediend, overgoten met een dagboeksausje van de schrijfster - maar wel 'Het is een boek vol literaire wanderlust dat de grenzen van fictie, mystificatie, waarheid en leugen aftast.' Blogtours, een sprinkhanenplaag: de uitgever hupt vrolijk verder, de boer/blogger blijft achter met het karkas van zijn gewas.

Comments

Kim said…
nu ben ik wel zeer benieuwd waar voor jou de grenzen liggen van geloofwaardigheid. (ik begrijp overigens jouw bedenkingen.) omdat dit internet is: ik ben oprecht nieuwsgierig naar een reactie.
Hallo Kim, jij bent inderdaad 1 van die drie :-) bibman is een andere, en ik heb dan maar de moeite genomen om ze allemaal te lezen. Wat blijkt: tussen de regels door lees je dat het een nogal incoherent samenraapsel is, een papieren copy-paste die niet grossiert in consistentie of originaliteit. Dat kan je interpreteren als een warrig wunderkammertje, maar ook als dat wat ik hierboven zeg 'veredelde google-search'. Maar de gedomesticeerde blogger heeft een brok gekregen in ruil voor de belofte niet te bijten. In die zin vind ik de geloofwaardigheid 0. Professionele recensenten worden overstelpt met boeken: van hen kan je verwachten dat ze de slechte gewoon niet bespreken. Een niet-professionele blogger echter kan zich die luxe -denk ik - nit veroorloven. Meer zelfs: hij draait al mee in het circus (de aankondiging van de tour) nog voor het van start gaat. Hij is dus een actieve pr-medewerker van de uitgeverij.
Kim said…
ik begrijp je. ik denk dat ik 't ook wel grotendeels met je eens ben, aan de andere kant kun je niet verwachten dat iedere bespreking nep-positief is. vanzelfsprekend geldt dan natuurlijk ook het tegenovergestelde en dat maakt het proces dubieus; ik begrijp je.
toch merk je vaak aan een blog wel of een lezer en/of bespreking integer is.

(het is overigens geen slecht boek, werkelijk niet. maar vernieuwend is het inderdaad niet.)

een vraag die een iets andere kant op gaat: welke 'professionele' recensenten neem jij serieus? ik merk de laatste tijd dat boeken die in nederland vrij nare besprekingen krijgen van de grote critici (als: elsbeth etty, arjan peters, etc.) in belgie wel goede reviews krijgen. voorbeeld: het nieuwe boek van peter verhelst.
Kim said…
(het verhaal was nog niet af..)

ik begin nogal te twijfelen aan recensies in kranten, lees eerder besprekingen van vrij nederland, de groene amsterdammer of blogs (8weekly, cobra.be) dan recensies in kranten.
Kim said…
(ik ga dit even op twitter zetten. two sides to every story, niet?)
Hey Kim: eerlijk gezegd lees ik geen recensies in kranten of tijdschriften, mijn ontdekkingstochten beginnen meestal in het tweedehandscircuit. Ik weet niet juist waarom: de boekenoceaan is al zo groot, soms denk ik: alles is al geschreven ;-)
Piet Perkament said…
Opvallend is ook dat van de 100 'boekenblogs' er 99 worden geschreven door 'would-be' recensenten die allemaal volgens hetzelfde recept werken; koop een boekie/romannetje, schrijf een stukkie, geef een sterretje, plusjes of minnetjes en klaar. Ik leer daar niet zoveel van (en heb mijn eigen smaak, dank u!). Jammer ook dat er niet meer blogs zijn als dat van mij met plezierig en erudiet leesvoer (waar je nog wat van kan leren ook). Zo.... dat lucht op ;-)
Ik treed je volmondig bij beste Perkamentus! :-) Kan je als lid van het bibliofielengenootschap die mensen eens niet activeren?
Piet Perkament said…
O, die zijn wel actief, maar vrijwel uitsluitend op papier. Het zijn immer bibliofielen. Daar komt bij dat ik met mijn 52 jaren (bijna) het jongste lid ben hahahahaha (maar geen grapje)!
Geen blogtours bij de bibliofielen dus ;-))
Deze discussie gaat mij aan het hart, omdat ik zelf principieel niet mee doe aan blogtournees en gratis recensie-exemplaren afwijs, om de redenen die Boekenliefhebber aangeeft. Ik wil ten eerste geen goedkope pr-medewerker zijn van een uitgever. En ten tweede ken ik mezelf een beetje: ik zou het waarschijnlijk onbewust moeilijker vinden om eerlijk te zijn als ik het boek niet veel soeps vind. En het zou me niet verbazen als dat voor veel anderen ook geldt.
Ik blijf daarom liever onafhankelijk.
Toch heb ik het idee dat dat een minderheidsstandpunt is, want ik zie overal bloggers gretig gratis boeken bespreken in ruil voor een recensie of wat daar voor door moet gaan (bij 'wat daar voor die door moet gaan' verwijs ik trouwens niet naar Kim! dat is juist één van de betere bloggers). En kennelijk heeft verder vrijwel niemand daar moeite mee.
Dag Anna, dank voor jouw reactie! ik moest aan jouw prominente 'header' "geen blogtournees" denken toen ik dit schreef. :-) Reken uit: voor een boek van 20 euro, 4 uur lezen + 1 uur bespreken ziet de uitgeverij zich verzekerd van gratis goede reclame. Toen ik bij een blogger/bespreker van dit boek het "schema" van de blogtournee zag wordt al snel duidelijk: een combinatie van 10 verschillende doelgroepen, een waarschijnlijk bereik van x aantal kopers. Ook ik reken Kim tot de lees- en levenslusige bloggers ;-) en begrijp dat sommigen zich hier aan wagen. Ik hoop echter dat mensen die constateren dat het 'wringt' het bij 1 maal houden.
Joke said…
Ik moet me er nu toch ook maar even tegenaan bemoeien want ik lees hier 2 grumpy old bookman die vanuit hun VIP balkon neerkijken op de spelers op het toneel.
Ik heb er een paar dingen over te zeggen:
1. Kijk, je hebt nu eenmaal lezers en bibliofielen, en die twee zullen nooit tot elkaar komen, elkaar hooguit soms raken. Het interesseert mij echt niet dat er een eerste druk van een bijzonder boekje is opgedoken, met nog de kaaskorstjes uit de 18e eeuw erin! Zoals de bibliofielen zich over het algemeen niet bezig houden met de moderne fictie. Lieve mensen, laten wij elkaar die ruimte laten!
2. Ik heb zelf ook ooit aan een blogtournee meegedaan, en mijn bezwaar was vooral dat je inderdaad zo'n boek dan overal tegenkwam, terwijl ik juist zo houd van diversiteit. Ik heb ook wel eens een recensie-exemplaar aangevraagd, om reden dat je als veellezer nu eenmaal niet alles kunt kopen wat je zou willen en dan is een gratis boek best prettig. Mij beviel het niet, niet eens zozeer omdat ik het idee had dat ik niet meer objectief kon zijn maar nog meer omdat ik meende de hete adem van de uitgeverij in mijn nek te voelen. Ik doe er dus niet meer aan, maar begrijp de bloggers die het wel doen. Gelukkig heerst er een soort blogiquette die ervoor zorgt dat de meeste bloggers bij de bespreking vermelden dat het om een recensie-exemplaar gaat, zodat je als bloglezer zelf kunt afwegen hoe je deze mening moet beoordelen.
3. Ik hecht veel waarde aan blogbesprekingen, vaak boven de zgn. professionele recensies, omdat ik bij de laatste vaak een essentieel criterium mis en dat is het plezier van het lezen en de persoonlijke beweegredenen om te lezen. Een 'sterrenwaardering' die de bespreking van het boek vergezelt, vind ik als lezer alleen maar prettig omdat ieder zo zijn eigen manier heeft om de kwalificatie goed of slecht te geven, maar een waardering een soort algemeen erkende norm is.
Het feit dat er veel zijn, betekent dat er ook veel verschillende soorten boeken gelezen worden, zodat ieder er het zijne uit kan halen en als een extra hulp bij het kiezen van het leesvoer kan gebruiken.

Poeh, dat was heel wat. Het onderwerp gaat mij duidelijk, net als Anna, aan het hart!
Hey Joke, bedankt voor jouw tegendraadse reactie.;-)

1.Jammer dat je me klasseert als een bibliofiel. Ik zie het graag als maar 1 van mijn 100 afwijkingen die de andere niet in de weg staan. Lezen, het overvalt me soms.

2. Wat het ingaan op het aanbod van gratis boeken betreft: dat is bullshit. Je begrijpt dat bloggers zich gedragen als de waterdragers van de uitgeverijen? Duur, niet duur, je stem wordt gekocht: breek het boek af en je zal - denk ik, of er moet een nieuwe trend komen -niet snel meer gevraagd worden. En dus is de kans op een eerlijke bespreking klein. Dat je ervan uitgaat dat er bij de lezer alarmlichtjes afgaan bij vermelding 'recensie' zegt al genoeg.

3. Ik hecht meer waarde aan bloggers dan aan 'professionele' recensenten. Als ik geïnteresseerd raak in een auteur of een ander thema beleef ik veel plezier aan bloggers en alle online info, en blogs kunnen ook een stimulans zijn om ongekende onderwerpen te verkennen. Zoals je zelf al zegt: die 'plezierige persoonlijke beweegredenen' zijn er niet als je meedraait in een marketingmolen. Dat marketinglui ook weten dat de meesten meer waarde hechten of aandacht schenken aan blogs dan aan 'professionals' is net de reden waarom ze die arme bloggers heel professionneel inzetten.
Joke said…
Nog even een kleine reactie: ik zie jou toch meer als een bibliofiel dan een lezer hoor, Boekenliefhebber. Met die blijheid over op de kop getikte oude boekjes, en je studie van oude ex libris....maar niets mis met een bibliofiel toch? Iets dat voortkomt uit een passie, is juist mooi.

verder is het argument gratis boeken geen bullshit voor de bloggers die er aan meedoen. het is een belangrijk argument om er aan mee te doen. Of zij hun mening daarmee verkopen aan hun uitgever, dat is een afweging die zij zelf moeten maken, vind je niet? de meeste bloggers zijn intelligente mensen die natuurlijk wel weten dat zij voor het karretje van de uitgever worden gespannen. En hoe wij daarover oordelen als lezers, moeten we ook zelf bepalen. Ik zie overigens ook wel slechte beoordelingen van recensie-exemplaren en uitgeverijen weten dat dat 'part of the deal' is. Dat ze er niet blij mee zijn is weer wat anders maar ze zijn echt niet zo kinderachtig dat ze dan geen boeken meer sturen. Je moet natuurlijk wel goed beargumenteren waarom je het geen goed boek vindt.
Maarrehh ik zit hier niet de uitgeverij te verdedigen hoor. Ik wil alleen maar zeggen dat je niet zo hard zou moeten oordelen over bloggers die recensie-exemplaren bespreken. Ik heb er wel veel woorden voor nodig zie ik ;-)
Je zegt het, ik vind dat ze hun eigen geloofwaardigheid ondergraven - maar ieder zijn ding.
Bert said…
Als een boek ergens wordt gerecenseerd (op een site of in de krant, soms zelfs op radio of tv) dan zie je het al gauw op meerdere plekken gerecenseerd worden. En dan lees je lovende kritieken of vernietigende recensies, en af en toe eentje twijfelend. Als lezer moet je er maar zien uit te raken of het boek nu goed gevonden wordt, of eerder slapjes. Als een boekblogger een boek leest en er over schrijft, krijg je ook de mening van een lezer voorgeschoteld. Wanneer dan hetzelfde boek op meerdere blogs besproken en beoordeeld wordt, dan krijg je meer stof om wijs uit te raken.

Net als de 'professionele' recensent de keuze krijgt een boekrecensie te publiceren of niet (hij krijgt z'n boeken immers ook van die pr-dienst van de uitgeverij), zo kan de blogger vrijuit gaan voor wel of niet positief schrijven over een boek.

Ik begrijp dat je goede boeken zelf wil ontdekken (en dus ook zelf wil ondervinden dat heel wat boeken jammer genoeg ook heel wat minder zijn), maar maakt het uit hoe die ontdekking in je handen terecht komt?

Het is maar aan de blogger om eerlijk te zijn tegenover het boek en zichzelf. Want hoe je het ook draait en keert - als je een 'nep'-positieve recensie schrijft plezier je misschien wel de uitgeverij, maar niet de lezer die na het aanschaffen van het boek zich in de maling genomen voelt... die win-win situatie draait dan onvermijdelijk om in een verlies-verlies situatie. En welke blogger streeft daar nu naar?
Dag Bert, zoals gezegd: het fenomeen kwam me pas vandaag toegewaaid. Je kan zelf wel opsnorren over welk boek het gaat. En dan wordt je in die 5 recensies getrakteerd op een hoogst vreemde mix van selectiviteit, aankoopstimulans, terughoudendheid en algemene vaagheid die door citaten wordt ondergesneeuwd. Inderdaad: plak ze allemaal naast elkaar, en je beseft dat er stront aan de knikker is. Maar die hoogst vreemde, verdoezelende of daarentegen verdacht wervende mix heb ik nog nooit ontwaard in een echte persoonlijke blog of bij een 'professionele' recensie. Gevolg van al die aandacht is wel: schrijfster 10 dagen lang mooi the buzz en - wat ik toch vrees - enkele bekochte lezers. Maar zoals je zegt: eindoordeel ligt bij de lezer. Ik meen toch aan te voelen dat 'vrijuit spreken' in deze praktijk niet zo alledaags is.
Bert said…
Je kon de afgelopen dagen inderdaad niet naast boek en schrijfster kijken... en daarvoor hoefde je zelfs geen blogs op te zoeken.

Vrijuit spreken lijkt inderdaad alsmaar moeilijker te worden. Zelf maak ik m'n blog bewust niet tot een boekrecensieblog... omdat ik te zeer op mijn gevoel boeken beoordeel. Ik houd het bij impressies, de indrukken die ik ervaar bij het lezen... en af en toe neig ik daarbij wel eens tot kritische nootjes. Als ik dan eens wat negatiefs verwoord over boek of schrijver die overal en elders de hoogte in geprezen wordt, dan krijg ik ook wel eens kwade of teleurgestelde blikken van m'n lezers als reactie.

Jouw opmerkingen over boekbloggers stemmen dus zeker tot nadenken... en ik kan je er zeker in volgen...
Ik ben dol op boekbloggers, maar niet als ze zelf gezwind aan de ketting gaan liggen. Vrijuit spreken lijkt me perfect mogelijk, al zal je dan wschlijk geen bestseller-blogger zijn/worden.;-) Het is ver gekomen als een mens op zijn blog al niet meer mag schrijven wat hij/zij denkt: misschien heeft de schrijfster in kwestie daar wel een hoofdstuk aan gewijd. ;-) In elk geval: ga jouw blog eens checken!
Laurent Meese said…
@boekenliefhebber

Ha, je gooide de knuppel in het hoenderhok. Les goûts et les couleurs, ça ne se discute pas, maar in de blogosfeer levert het best wel aardige post en comments op.

Het onderscheid tussen blogger en/of professionneel en amateur recensent is sowieso artificeel geworden. In mijn geval schrijf ik bijv zowel betaalde als gratis stukken over boeken voor tijdschriften als Leeswolf. Het verkrijgen van een recensie-exemplaar en/of honorarium mag absoluut geen invloed hebben op de literaire appreciatie, zo niet ben je heel slecht bezig en kan je net zo goed een PR jobje bij een uitgeverij aanvaarden. Point taken dus ;)

Wat mijn blogje betreft voel ik mij zo vrij als een vogel. De recensies die ik publiceer zijn meestal van boeken die ik goed vind, en het aantal voorstellen van uitgevers dat ik al geweigerd heb zijn legio. Leesplezier en liefde voor boeken staan voorop, en altijd recht door zee natuurlijk :)

bloggersgroet, bibman
Dag Bibman, tja, les gouts et les couleurs se disputent als je niet langer weet wie er de pen vasthoudt. ;-) Ik vind het wel interessant, die boekenmarketing via/in blogs..
Recensie-exemplaren tot daar aan toe (vrijheid van al dan niet bespreken) maar een blogtour (actieve contactname uitgeverij, aankondiging, schema, begeleidende pr door uitgeverij en schrijfster) is toch al andere koek: minstens 'een schijn van partijdigheid' zou dat in juridische termen heten. :-)
Piet Perkament said…
Iedereen moet natuurlijk en vooral doen wat hij/zij leuk vindt. Dat resulteert helaas wel in een vlak en eentonig boekbloglandschap van jongens en meisjes die boekjes recenseren en allemaal hun eigen mening hebben. De middelmaat is troef en ik snak weleens naar meer
bibliofiele lotgenoten.
Laurent Meese said…
This comment has been removed by the author.

Popular posts from this blog

Crisis of transitie?

vreemde, hoopvolle dagen